در سومین روز هفته دولت، دو طرح مهم در حوزه تولید، فرآوری و صنایع تبدیلی بخش کشاورزی استان کرمانشاه با حضور معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی و جمعی از مسئولان استان به بهره‌برداری رسید؛ طرح‌هایی که از یک سو بیانگر ظرفیت بالای بخش خصوصی برای سرمایه‌گذاری در کشاورزی و از سوی دیگر نشان‌دهنده حرکت این بخش به سمت تکمیل زنجیره ارزش، افزایش بهره‌وری، ایجاد اشتغال و تبدیل محصولات خام کشاورزی به محصولات دارای ارزش افزوده است.
کرمانشاه که در سال جاری با ارتقای یک‌پله‌ای جایگاه خود اکنون چهارمین استان کشور از نظر وزن تولیدات کشاورزی محسوب می‌شود، ظرفیت‌های گسترده‌ای در حوزه تولید محصولات راهبردی دارد؛ ظرفیتی که از گندم و جو تا حبوبات و به‌ویژه نخود را دربر می‌گیرد و این استان را به یکی از مناطق مهم کشور در تأمین امنیت غذایی تبدیل کرده است.
مجید آنجفی، معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی، در جریان سفر دو روزه خود به استان کرمانشاه و در مراسم افتتاح این پروژه‌ها، با اشاره به جایگاه ویژه استان در بخش کشاورزی کشور اظهار کرد: کرمانشاه یکی از قطب‌های مهم تولید محصولات کشاورزی است و با توجه به تنوع تولیدات و سهم قابل توجه محصولات راهبردی، نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی کشور دارد.
وی افزود: کرمانشاه امسال توانسته است یک پله در رتبه‌بندی تولید محصولات کشاورزی کشور ارتقا پیدا کند و به چهارمین استان کشور از نظر وزن تولیدات کشاورزی برسد؛ موضوعی که به گفته وی نشان‌دهنده ظرفیت قابل توجه استان و تلاش مجموعه بخش کشاورزی، کشاورزان و تولیدکنندگان برای افزایش تولید و بهره‌وری است.
آنجفی با اشاره به تنوع تولیدات کشاورزی استان گفت: کرمانشاه در تولید محصولات راهبردی از جمله گندم، جو و حبوبات جایگاه مهمی دارد و به‌ویژه در تولید نخود، از استان‌های شاخص کشور محسوب می‌شود.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی ادامه داد: ظرفیت کشاورزی کرمانشاه فقط به محصولات زراعی محدود نیست و این استان در تولید سبزی و صیفی نیز ظرفیت‌های قابل توجهی دارد که مجموع این توانمندی‌ها، کرمانشاه را به یکی از مناطق مهم تولید محصولات کشاورزی کشور تبدیل کرده است.
وی با تأکید بر ضرورت استفاده حداکثری از این ظرفیت‌ها افزود: زمانی می‌توان از ظرفیت کشاورزی استان به بهترین شکل استفاده کرد که تولید، فرآوری، بسته‌بندی، بازاررسانی و عرضه محصولات در کنار یکدیگر قرار بگیرند و زنجیره ارزش محصولات کشاورزی تکمیل شود.
آنجفی با اشاره به افتتاح واحدهای فرآوری و صنایع تبدیلی در کرمانشاه اظهار کرد: ایجاد چنین واحدهایی می‌تواند ارزش افزوده محصولات کشاورزی را افزایش دهد و به جای آنکه محصولات تولیدشده به صورت خام از استان خارج شوند، بخش بیشتری از فرآیند اقتصادی محصول در داخل استان انجام شود.
وی گفت: توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی یکی از ضرورت‌های بخش کشاورزی است؛ زیرا محصول کشاورزی زمانی می‌تواند بیشترین ارزش اقتصادی را برای تولیدکننده و استان ایجاد کند که پس از تولید، مراحل فرآوری، بسته‌بندی و عرضه مناسب آن نیز انجام شود.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی همچنین با اشاره به ضرورت حمایت از سرمایه‌گذاران بخش کشاورزی گفت: اراده وزارت جهاد کشاورزی و مجموعه مدیریتی استان بر این است که موانع پیش‌روی سرمایه‌گذاران کاهش پیدا کند و شرایط برای ورود سرمایه‌های جدید به بخش کشاورزی فراهم شود.
آنجفی افزود: سرمایه‌گذاری در صنایع تبدیلی، فرآوری محصولات و تولید نهاده‌های مورد نیاز بخش کشاورزی، هم برای اقتصاد استان و هم برای پایداری تولید اهمیت دارد و باید زمینه‌ای فراهم شود که سرمایه‌گذاران با اطمینان بیشتری در این حوزه فعالیت کنند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، توسعه کشت قراردادی را یکی از ظرفیت‌های مهم برای ساماندهی تولید عنوان کرد و گفت: در زمینه کشت قراردادی اقدامات بسیار خوبی در استان کرمانشاه انجام شده و عملکرد این استان در این حوزه در کشور بی‌نظیر یا کم‌نظیر است.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی توضیح داد: کشت قراردادی می‌تواند میان کشاورز و بازار ارتباط منسجم‌تری ایجاد کند و به کشاورز این امکان را بدهد که پیش از آغاز تولید، نسبت به نهاده، نوع محصول، بازار و نحوه فروش برنامه‌ریزی مشخص‌تری داشته باشد.
وی ادامه داد: توسعه این شیوه می‌تواند ریسک فعالیت کشاورزان را کاهش دهد و زمینه برنامه‌ریزی دقیق‌تر برای تولید محصولات مورد نیاز کشور را فراهم کند؛ به‌ویژه در محصولاتی که از نظر امنیت غذایی اهمیت راهبردی دارند.
آنجفی همچنین با اشاره به اهمیت بذر در افزایش بهره‌وری بخش کشاورزی اظهار کرد: یکی از الزامات اصلی افزایش بهره‌وری در کشاورزی، استفاده از بذر باکیفیت و سالم است و واحدهایی که در زمینه تولید و فرآوری بذر فعالیت می‌کنند، نقش مهمی در این زمینه دارند.
وی افزود: بذر مناسب باید از نظر کیفیت و سلامت مورد اطمینان باشد و عاری از آفات، امراض، بیماری‌ها و علف‌های هرز باشد تا بتواند زمینه دستیابی به عملکرد مطلوب در مزارع را فراهم کند.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی در بازدید از مرکز تولید و فرآوری بذر نخود شرکت «ضرابی» در بخش مرکزی کرمانشاه، این واحد را از جمله ظرفیت‌هایی دانست که می‌تواند به تقویت زنجیره تولید نخود و افزایش بهره‌وری این محصول در استان کمک کند.
این مرکز با سرمایه‌گذاری ۲۰۰ میلیارد تومان و از محل آورده مجری، بدون استفاده از تسهیلات بانکی، احداث شده است. این واحد در زمینی به مساحت دو هزار مترمربع و با زیربنای یک‌هزار و ۲۰۰ مترمربع فعالیت خود را آغاز کرده و ظرفیت تولید و فرآوری آن به دو هزار تن در سال می‌رسد. ظرفیت فرآوری این مجموعه نیز شش تن نخود در ساعت است و برای ۱۰ نفر اشتغال ایجاد کرده است.
آنجفی در ادامه با اشاره به وضعیت تولید محصولات کشاورزی در کشور اظهار کرد: امسال با وجود خشکسالی و شرایط دشوار اقلیمی، بخش کشاورزی کشور توانست عملکرد قابل توجهی داشته باشد و تولید محصولات کشاورزی به رکورد جدیدی برسد.
وی گفت: مجموع تولید محصولات کشاورزی کشور در سال جاری به ۱۳۷ میلیون تن رسید که این میزان، رکوردی بی‌سابقه در بخش کشاورزی کشور محسوب می‌شود.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به تولید گندم به عنوان یکی از مهم‌ترین محصولات راهبردی کشور افزود: در تولید گندم نیز امسال یک سال تاریخی را پشت سر گذاشتیم و میزان تولید گندم کشور از ۱۴ میلیون تن عبور کرد.
وی همچنین از رشد قابل توجه تولید جو خبر داد و گفت: در تولید جو نیز امسال بیش از ۶۰ درصد افزایش تولید اتفاق افتاده است و این میزان رشد در شرایط دشوار اقلیمی، بیانگر ظرفیت و توان تولیدی بخش زراعت کشور است.
آنجفی با تأکید بر اهمیت تداوم این روند اظهار کرد: دستیابی به تولید بالا در شرایط سخت اقلیمی، حاصل مجموعه‌ای از عوامل از جمله تلاش کشاورزان، برنامه‌ریزی بخش کشاورزی، تأمین نهاده‌ها و استفاده از ظرفیت‌های علمی و فنی است و باید تلاش شود این ظرفیت در سال‌های آینده نیز حفظ و تقویت شود.
وی در ادامه به یکی از مهم‌ترین مطالبات جامعه کشاورزی یعنی پرداخت مطالبات گندمکاران اشاره کرد و گفت: تاکنون ۲۱۸ همت از مطالبات گندمکاران پرداخت شده و مجموع مطالبات حدود ۴۱۰ همت است.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی افزود: بر اساس دستوری که رئیس‌جمهور صادر کرده و با پیگیری جدی وزیر جهاد کشاورزی و مجموعه همکاران وزارتخانه، مقرر شده است مطالبات گندمکاران حداکثر تا پایان شهریورماه تسویه شود.
آنجفی تأکید کرد: پرداخت مطالبات گندمکاران در آستانه آغاز سال زراعی جدید اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کشاورزان برای آغاز کشت جدید، خرید نهاده‌ها، آماده‌سازی زمین و برنامه‌ریزی تولید به منابع مالی نیاز دارند.
وی درباره تفاوت زمان پرداخت مطالبات در استان‌ها نیز گفت: استان‌های گرمسیر به دلیل اینکه برداشت گندم را زودتر انجام داده‌اند، زودتر وارد فرآیند پرداخت شده‌اند، اما استان‌های سردسیر از جمله کردستان، آذربایجان‌ها و بخش‌هایی از کرمانشاه به دلیل دیرتر بودن زمان برداشت، در مقاطعی حتی همچنان در حال برداشت محصول هستند.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی خاطرنشان کرد: تفاوت زمان برداشت در استان‌ها موجب تفاوت در روند پرداخت مطالبات شده است، اما برنامه این است که حداکثر تا پایان شهریورماه مطالبات گندمکاران تسویه شود.
آنجفی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به آغاز سال زراعی جدید اظهار کرد: تدارک لازم برای تأمین نهاده‌های مورد نیاز از جمله بذر و سم انجام شده و تلاش بر این است که نهاده‌ها به‌موقع در اختیار کشاورزان قرار گیرد.
وی افزود: تأمین به‌موقع نهاده‌ها یکی از الزامات اصلی استمرار تولید است و اگر نهاده مناسب در زمان مناسب در اختیار کشاورز قرار گیرد، می‌توان انتظار داشت فرآیند تولید با کیفیت و بهره‌وری بیشتری انجام شود.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی همچنین درباره شرایط اقلیمی سال زراعی پیش‌رو ابراز امیدواری کرد و گفت: خبرهای خوبی درباره وضعیت اقلیمی و بارندگی‌ها وجود دارد و امیدواریم شرایط بارندگی در سال زراعی جدید چشم‌انداز مناسبی برای بخش زراعت کشور ایجاد کند.
وی در ادامه بر ضرورت توسعه تنوع محصولی در اراضی کشاورزی تأکید کرد و گفت: ایجاد تنوع در محصولات کشاورزی و استفاده مناسب از ظرفیت اراضی، از موضوعات مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد و کرمانشاه به دلیل برخورداری از ظرفیت‌های متنوع اقلیمی و کشاورزی، یکی از استان‌های مهم کشور در این زمینه است.
آنجفی با اشاره به شرایط خاص بخش کشاورزی اظهار کرد: امروز افزایش تولید به تنهایی کافی نیست و باید در کنار افزایش تولید، موضوع بهره‌وری، کیفیت، کاهش ضایعات، استفاده از نهاده‌های مناسب و تکمیل زنجیره ارزش نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی تصریح کرد: بخش کشاورزی باید از یک زنجیره کامل برخوردار باشد؛ به این معنا که از مرحله تولید نهاده و بذر تا تولید محصول، فرآوری، بسته‌بندی، بازاررسانی و مصرف، ارتباط میان حلقه‌های مختلف برقرار باشد.
معاون امور زراعت وزارت جهاد کشاورزی توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی را در همین چارچوب ضروری دانست و گفت: ایجاد واحدهای فرآوری و بسته‌بندی در مناطقی که تولید محصولات کشاورزی بالاست، موجب می‌شود ارزش افزوده بیشتری در همان منطقه ایجاد شود و فرصت‌های جدید اشتغال و سرمایه‌گذاری شکل بگیرد.
در همین راستا، واحد بسته‌بندی رب گوجه‌فرنگی که در سومین روز هفته دولت در کرمانشاه افتتاح شد، با سرمایه‌گذاری سه هزار و ۵۰۰ میلیارد ریالی احداث شده و ظرفیت تولید روزانه ۱۸۰ هزار قوطی رب گوجه‌فرنگی را دارد. این واحد در مرحله نخست برای ۱۰۰ نفر اشتغال ایجاد کرده و با راه‌اندازی کامل مجموعه، ۵۰ فرصت شغلی دیگر نیز ایجاد خواهد شد.
افتتاح این واحد در کنار مرکز تولید و فرآوری بذر نخود، تصویری روشن از دو حلقه مهم زنجیره کشاورزی ارائه می‌کند؛ از یک سو تأمین و فرآوری نهاده و بذر برای افزایش بهره‌وری تولید و از سوی دیگر فرآوری و بسته‌بندی محصول برای ایجاد ارزش افزوده و توسعه بازار.
این همان مسیری است که بخش کشاورزی کرمانشاه برای آینده خود دنبال می‌کند؛ مسیری که در آن تولیدکننده، سرمایه‌گذار، صنایع تبدیلی و دستگاه‌های اجرایی در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا ظرفیت‌های استان از مرحله تولید خام فراتر رفته و به یک زنجیره اقتصادی کامل تبدیل شود.
سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه در این مسیر، مجموعه‌ای از خدمات و حمایت‌ها را در حوزه‌های مختلف دنبال می‌کند؛ از حمایت و هدایت تولیدکنندگان و بهره‌برداران تا توسعه کشت قراردادی، تأمین و توزیع نهاده‌ها، حمایت از سرمایه‌گذاری، توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، تقویت تولید بذر، ارتقای بهره‌وری و کمک به ایجاد بازار مناسب برای محصولات کشاورزی.
کرمانشاه با قرار گرفتن در رتبه چهارم تولید محصولات کشاورزی کشور، دیگر تنها یک استان تولیدکننده نیست؛ بلکه ظرفیت آن را دارد که به یکی از محورهای مهم فرآوری، صنایع غذایی و تجارت محصولات کشاورزی نیز تبدیل شود.
در این میان، نقش سرمایه‌گذاری بخش خصوصی اهمیت ویژه‌ای دارد. اجرای پروژه‌هایی همچون مرکز تولید و فرآوری بذر نخود با آورده کامل مجری و بدون استفاده از تسهیلات بانکی، نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران بخش خصوصی ظرفیت‌های اقتصادی بخش کشاورزی استان را به خوبی شناسایی کرده‌اند.
همچنین ایجاد واحدهای فرآوری محصولات غذایی، علاوه بر اشتغال مستقیم، می‌تواند مجموعه‌ای از مشاغل غیرمستقیم را در بخش‌های حمل‌ونقل، بسته‌بندی، تأمین مواد اولیه، خدمات فنی، بازاریابی و توزیع ایجاد کند و به رونق اقتصادی مناطق تولیدکننده کمک کند.
از سوی دیگر، توسعه واحدهای فرآوری بذر می‌تواند زمینه دسترسی کشاورزان به بذر استاندارد را افزایش داده و در نهایت به ارتقای عملکرد مزارع و کاهش هزینه‌های ناشی از استفاده از بذر نامرغوب کمک کند.
تمام این اقدامات در کنار یکدیگر، بخشی از مسیر تحول کشاورزی کرمانشاه را شکل می‌دهند؛ تحولی که هدف آن افزایش تولید، ارتقای بهره‌وری، کاهش خام‌فروشی، ایجاد ارزش افزوده، افزایش درآمد تولیدکنندگان و تقویت امنیت غذایی است.
امروز بخش کشاورزی کرمانشاه در شرایطی قرار دارد که ظرفیت‌های آن بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. ارتقای جایگاه استان به رتبه چهارم کشور، تولید قابل توجه محصولات راهبردی، جایگاه ویژه در تولید نخود و حبوبات، ظرفیت بالای تولید گندم و جو، توسعه کشت قراردادی و شکل‌گیری سرمایه‌گذاری‌های جدید در صنایع تبدیلی، مجموعه‌ای از مزیت‌هایی است که می‌تواند آینده متفاوتی برای اقتصاد کشاورزی استان رقم بزند.
هفته دولت نیز فرصتی است تا این ظرفیت‌ها و دستاوردها در معرض نگاه عمومی قرار گیرد؛ اما مهم‌تر از افتتاح پروژه‌ها، تداوم مسیر توسعه و تبدیل پروژه‌های جدید به ظرفیت‌های پایدار تولید و اشتغال است.
در این میان، سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه با رویکرد حمایت از تولید، تسهیل سرمایه‌گذاری، تقویت زیرساخت‌ها، ارتقای بهره‌وری و تکمیل زنجیره ارزش، تلاش دارد ظرفیت‌های موجود در بخش کشاورزی را به فرصت‌های جدید اقتصادی تبدیل کند.
کرمانشاه امروز در مسیر تازه‌ای از کشاورزی قرار گرفته است؛ مسیری که از بذر و مزرعه آغاز می‌شود، با تولید و فرآوری ادامه می‌یابد و در نهایت به بازار، اشتغال، ارزش افزوده و امنیت غذایی می‌رسد؛ مسیری که سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه با حمایت از کشاورزان، تولیدکنندگان و سرمایه‌گذاران، نقش مهمی در تحقق آن ایفا می‌کند.
